WYWABIANIE PLAM
Rodzaj plamyPostępowanie
Asfalt
  • w razie obecności skorupy rozmiękczyć ją wcierając masło lub margarynę i usunąć mechanicznie
  • położyć tkaninę na podkładzie
  • zrobić obwódkę z wody wokół plamy
  • czyścić rozpuszczalnikiem/benzenem
  • Atrament kolorowy/czarny
  • rozpuścić w alkoholu, potem w glicerynie
  • przepłukać wodą
  • jeśli alkohol i gliceryna nie pomagają - skropić plamę 10% roztworem kwasu cytrynowego
  • przepłukać wodą
  • jeśli kwas cytrynowy nie pomaga - zwilżyć plamę 5% roztworem kwaśnego szczawianu potasu (solą szczawikową)
  • przepłukać wodą
  • plamy stare zwilżyć 2% roztworem nadmanganianu potasu, a nastepnie 10% roztworem kwasu szczawiowego
  • Atrament do znakowania bielizny na bazie azotanu srebra
  • przemyć wodą amoniakalną a następnie roztworem kwasu szczawiowego
  • jeśli nie pomaga - przemyć 10% roztworem jodku potasu, a gdy plama zżółknie - przemyć 10% roztworem tiosiarczanu sodu
  • przepłukać wodą
  • Czarne jagody
  • przemyć alkoholem i zaprać wodą
  • białe tkaniny wybielić wodą utlenioną z dodatkiem kilku kropel wody amoniakalnej
  • Farby i lakiery nitrocelulozowe
  • przemyć rozpuszczalnikiem itro, acetonem lub octanem amylu
  • można zastosować pastę powstałą z tlenku magnezu i któregoś z ww. rozpuszczalników, nałożyć, poczekać, aż rozpuszczalnik wyparuje, a resztę pasty usunąć szczotką
  • Farby olejne
  • gdy plama stwardniała - nałożyć szare mydło na 24 godziny lub nalożyć 2-3 razy papkę z tlenku magnezu i terpentyny
  • przemyć benzenem, benzyną ekstrakcyjną lub mieszaniną benzyny i terpentyny
  • Guma do żucia
  • włożyć tkaninę do zamrażarki
  • zamrożoną gumę wykruszyć
  • Krew
  • świeże plamy namoczyć w zimnej wodzie i zaprać w letniej
  • stare plamy na tkaninach kolorowych - zwilżyć 5% roztworem KHF2 i spłukać wodą
  • stare plamy na tkaninach białych - zwilżyć 2% roztworem HCl lub kwaśnego szczawianu potasu i spłukać wodą
  • stare plamy na tkaninach wełnianych - zwilżyć rozcieńczoną wodą amoniakalną i spłukać wodą
  • Lody
  • odtłuścić plamę benzyną ekstrakcyjną
  • po wyparowaniu rozpuszczalnika przemyć rozczeńczoną wodą amoniakalną, potem wodą z octem i spłukać wodą
  • Pleśń
  • płótno żaglowe - wyszczotkować 5% roztworem węglanu potasu i kwaśnego szczawianu potasu
  • wełna i jedwab naturalny - zaprać proszkiem do prania i zwilżyć kwasem mrowkowym lub roztworem chlorku amonu, przemyć wodą
  • len, bawełna - zwilżyć ciepłą wodą, amoniakiem, a następnie stężonym roztworem kwaśnego szczawianu potasu
  • bardzo mocne plamy - przemyć rozcieńczonym kwasem solnym, wodą utlenioną lub podchlorynem sodu i spłukać wodą
  • Rdza
  • świeże plamy - zwilżyć wodą i posypać kwasem cytrynowym, zostawić na 20 min, zwilżyć i wetrzeć kryształki w tkaninę
  • stare plamy - zwilżyć wodą i nanieść rozcieńczony HCl, stężony kwas szczawiowy lub kwaśny szczawian potasu; po usunięciu plamy przemyć ją amoniakiem i spłukać wodą
  • Smoła
  • w razie obecności skorupy rozmiękczyć ją wcierając masło lub margarynę i usunąć mechanicznie
  • położyć tkaninę na podkładzie
  • zrobić obwódkę z wody wokół plamy
  • czyścić rozpuszczalnikiem/benzenem
  • Stearyna, parafina, wosk
  • położyć tkaninę na wsiąkliwym podkładzie, przykryć od góry bibułą i prasować żelazkiem
  • Tłuszcz
  • położyć tkaninę na podkładzie
  • zrobić obwódke z wody wokół plamy
  • stosować aceton, eter, benzen, czterochloroetylen, czterochlorek węgla, benzynę ekstrakcyjną
  • Tusz czarny
  • przemywać plamę na zmianę ciepłym alkoholem i amoniakiem i szczotkować
  • Tusz do długopisu
  • położyć tkaninę na podkładzie
  • przemyć alkoholem
  • jeśli nie pomaga - przemyć gorącym alkoholem lub gorącym benzenem
  • przemyć wybielaczem na bazie chloru lub wody utlenionej z dodatkiem kilku kropli wody amoniakalnej
  • Materiały źródłowe:
    [1] Młody Technik - artykuły S. Sękowskiego